2022: turbulent bietenjaar
Het Nederlandse teeltseizoen van 2022 kende een dynamisch verloop. Gunstige omstandigheden, droogte, regen en vorstperikelen wisselden elkaar af. De suikerbieten zijn in de Nederlandse fabrieken in 136 dagen verwerkt. De gemiddelde suikeropbrengst per hectare kwam uit op circa 14,5 ton. Dit ligt boven het meerjarig gemiddelde van 13,9 ton suiker per hectare. Dit in tegenstelling tot veel andere EU-27 landen waar lager dan gemiddelde opbrengsten zijn gerealiseerd. In totaal is circa 1,2 miljoen ton suiker uit biet in Nederland geproduceerd.
Teeltseizoen
Het voorjaar van het turbulente 2022 begon droog. Daardoor kwam in sommige teeltgebieden de groei van de biet langzaam op gang. Gedurende de zomer waren de groeicondities wél goed. Tijdens het begin van de campagne, medio september, lag het suikergehalte van de verwerkte bieten met 16,5% dan ook ruim 1% hoger dan voorgaande jaren. De vele uren zon en instraling tijdens de zomer waren hier de voornaamste verklaring voor. In de herfst ging het op veel plaatsen regenen en bleef zonnig weer structureel uit. In combinatie met relatief hoge temperaturen leverde dit uiteindelijk teleurstellende suikergehaltes op.
In december zorgde een korte en heftige vorstperiode voor problemen. In bieten die deze maand nog in het veld stonden, ontstond flinke vorstschade. Bieten met vorstschade kunnen niet zonder meer geleverd worden, omdat dit tot grote verwerkingsproblemen in de fabriek leidt. Cosun Beet Company heeft zich ingespannen om met de getroffen telers samen zoveel mogelijk bieten met vorstschade onder bijzondere voorwaarden te laten leveren.
Campagne
De Nederlandse bietencampagne heeft 136 dagen geduurd. In totaal zijn bijna 7,4 miljoen ton bieten verwerkt. Landelijk is de wortelopbrengst uitgekomen op gemiddeld 88 ton per hectare, met 16,5% suiker. De gemiddelde opbrengst komt daarmee uit op ruim 14,5 ton suiker per hectare. De suikeropbrengst is daarbij bijna 0,8 ton per hectare hoger dan in 2021 en 0,6 ton hoger dan het vijfjaarsgemiddelde. Daarmee is de Nederlandse bietencampagne één van de weinige in Europa die een positief beeld laat zien in vergelijking met vorig jaar.
De Europese Commissie schat op dit moment de EU-27 bietsuikerproductie in op 15 miljoen ton suiker in ‘22/23’. In ‘21/22’ was dit 16,6 mln. ton.
Bietenprijs
Naast de agronomische uitdagingen, was 2022 ook op ander vlak een uitdagend jaar voor onze telers. De kosten op de akker stegen sterk. Het verdienmodel van de bietenteelt staat mede daardoor structureel onder druk.
De bietenprijs 2022 laat ook hierom een forse stijging zien. Voor de standaard kwaliteit geleverde ledenbieten (suikergehalte van 17% en 91 winbaarheid) bedraagt de bietenprijs per ton € 68,75. De bietenprijs is opgebouwd uit de basisprijs van € 32,50 en een ledentoeslag van € 36,25 per ton biet.
In 2021 bedroeg de bietenprijs nog € 40,00 (basisprijs € 32,50 + € 7,50 ledentoeslag). De flinke stijging is hard nodig om de kostenstijgingen op de akker te verzachten. Voor het verdienmodel op de lange termijn van de bietenteelt, en daarmee de continuïteit, is structurele resultaatverbetering en verdere verduurzaming op de akker cruciaal.